Şeffaf plak tedavisi nedir?
Şeffaf plak tedavisi, dişleri kişiye özel hazırlanan ince ve şeffaf plaklarla aşamalı olarak hareket ettiren bir ortodontik tedavi yöntemidir. Tedavi başında dişlerin bugünkü konumundan hedeflenen konuma kadar olan hareketler planlanır ve bu hareketler küçük adımlara bölünür. Her adım için ayrı bir plak hazırlanır.
Hasta her plağı hekimin belirlediği süre boyunca takar, ardından serideki bir sonraki plağa geçer. Her yeni plak dişleri bir önceki konumdan biraz daha ileriye taşır. Plaklar şeffaf olduğu için konuşurken çoğu zaman dikkat çekmez; yemek ve fırçalama sırasında çıkarılabilir.
Şeffaf plak kimler için uygundur?
Hafif ve orta düzeydeki çapraşıklıklar, dişler arasındaki boşluklar ve bazı kapanış sorunları şeffaf plakla tedavi edilebilir. Daha önce ortodontik tedavi görmüş hastalarda zamanla oluşan küçük kaymalar da bu yöntemle değerlendirilebilir. Daimi dişleri sürmüş gençlerde ve yetişkinlerde uygulanabilir. Süt dişleri ile daimi dişlerin bir arada bulunduğu ve çene gelişiminin sürdüğü dönemde şeffaf plak kullanımı ayrıca değerlendirilir.
Bazı durumlarda şeffaf plak tek başına yeterli olmayabilir. Belirgin çene uyumsuzlukları ya da dişlerin büyük oranda döndürülmesi veya dikey yönde hareket ettirilmesi gereken durumlar bunlara örnektir. Ayrıca tedavinin ilerlemesi, plakların her gün yeterli süre takılmasına bağlıdır. Düzenli takma alışkanlığı kazanmakta zorlanacağını düşünen hastalar için sabit bir tedavi daha uygun olabilir.
Tedavi sırasında plağın dişleri daha iyi kavraması için bazı dişlerin üzerine ataşman adı verilen diş renginde küçük çıkıntılar yapıştırılabilir. Gerekli durumlarda dişlerin arasından çok az miktarda mine aşındırılarak yer açılabilir. Bu uygulamaların gerekip gerekmediği planlama aşamasında belirlenir.
Şeffaf plak ile diş teli arasındaki fark nedir?
| Özellik | Şeffaf plak | Diş teli (braketli tedavi) |
|---|---|---|
| Görünüm | Şeffaf, çoğu zaman dikkat çekmez | Braketler dişlerin üzerinde görünür |
| Takıp çıkarma | Hasta tarafından çıkarılabilir | Sabittir, hekim tarafından sökülür |
| Hastanın sorumluluğu | Plakların günün büyük bölümünde takılması gerekir | İlerleme takma süresine bağlı değildir |
| Yemek ve temizlik | Yemekte çıkarılır, dişler her zamanki gibi fırçalanır | Bazı gıdalara dikkat edilir, braket çevresi özenle temizlenir |
| Genel kullanım alanı | Çoğunlukla hafif ve orta düzey düzensizlikler | Basitten karmaşığa geniş bir yelpaze |
Hangi yöntemin size uygun olduğu, düzensizliğin türü ve günlük yaşam düzeniniz birlikte değerlendirilerek belirlenir.
Şeffaf plak tedavisi hangi aşamalardan oluşur?
- Ortodontik muayene ve uygunluğun değerlendirilmesi
- Dijital ölçü, röntgen ve fotoğraf gibi kayıtların alınması
- Diş hareketlerinin planlanması ve planın hastayla paylaşılması
- Plakların hazırlanması
- Gerekirse ataşmanların yapıştırılması ve ilk plakların teslimi
- Plakların sırayla değiştirilmesi ve düzenli kontroller
- Tedavi sonunda pekiştirme (retansiyon) aygıtlarının uygulanması
Kontrol randevularında dişlerin plana uygun ilerleyip ilerlemediği değerlendirilir. Dişler beklenen konuma ulaşmadıysa planda düzeltme yapılabilir ve ek plaklar gerekebilir; bu durum tedavi süresini uzatabilir.
Plaklar günde kaç saat takılmalı?
Plakların genellikle günde 20–22 saat takılması önerilir. Yemek yerken ve su dışında bir şey içerken plaklar çıkarılır; dişler fırçalandıktan sonra yeniden takılır. Plakların önerilenden az takılması, dişlerin planlandığı gibi ilerlemesini engelleyebilir ve tedavi süresini uzatabilir.
Yeni bir plağa geçildiğinde ilk bir iki gün dişlerde baskı hissi olabilir; bu, plağın dişlere kuvvet uyguladığını gösterir ve çoğu hastada kısa sürede azalır. Tedavi bittiğinde dişlerin yeni konumunu korumak için hekimin önerdiği pekiştirme aygıtı kullanılır.
Plak bakımı nasıl yapılır?
- Plaklar her çıkarıldığında soğuk veya ılık suyla durulanır; sıcak su plağın biçimini bozabilir.
- Plaklar yumuşak bir fırçayla, hekimin önerdiği şekilde nazikçe temizlenir.
- Plak takılıyken su dışında içecek tüketilmez; şekerli ve renkli içecekler plak altında kalarak çürüğe ve renklenmeye yol açabilir.
- Çıkarılan plak peçeteye sarılmak yerine kendi kutusunda saklanır.
- Kaybolan veya kırılan plak için kliniğe haber verilir.
Plak kullanırken dişlerin de her zamankinden özenli temizlenmesi gerekir. Plak diş yüzeyini örttüğü için fırçalanmadan takıldığında yiyecek artıkları ve şeker uzun süre dişle temas eder; bu da çürük riskini artırabilir.
Rönesans’ta şeffaf plak tedavisi nasıl ilerler?
Ortodonti, klinikte hizmet verilen branşlar arasındadır; bu kapsamda şeffaf plak tedavisi de uygulanır. Plak tedavisinin size uygun olup olmadığı, muayenede dişlerin, çenelerin ve kapanışın değerlendirilmesiyle belirlenir; uygun değilse diğer ortodontik seçenekler konuşulur. Planlama için gereken ölçüler, klinikteki ağız içi dijital tarayıcıyla ölçü maddesi kullanılmadan alınabilir. Bu tarama dişlerin üç boyutlu dijital kaydını oluşturur ve plak planlamasında kullanılabilir. Tedavi süresi, plak değişim aralıkları ve kontrol takvimi muayeneden sonra hastayla paylaşılır. Ücret, tedavi planına göre muayene sonrası netleşir.